WIADOMOŚCI
Polonijna Agencja Informacyjna

24 października 2026 roku, z okazji zbliżających się dni pamięci o zmarłych, na cmentarzu Haga Norra w Solnie pod Sztokholmem odbyły się uroczyste obchody zorganizowane i współtworzone przez Kongres Polaków w Szwecji. Przedstawiciele dyplomacji, licznych organizacji polonijnych, poczty sztandarowe oraz rodacy zgromadzili się, by oddać hołd Polakom spoczywającym na szwedzkiej ziemi. Nagrobki polskich działaczy niepodległościowych, kombatantów i byłych więźniów niemieckich obozów koncentracyjnych tradycyjnie ozdobiono biało-czerwonymi flagami.

MSZA ŚWIĘTA I WSPÓLNA TROSKA O PAMIĘĆ

Uroczystości rozpoczęły się Mszą Świętą w kaplicy św. Józefa w intencji Bohaterów Niepodległości, Polaków z niemieckich obozów koncentracyjnych uratowanych w 1945 roku przez Szwedzki Czerwony Krzyż w ramach akcji „Białych Autobusów”, a także wszystkich Rodaków spoczywających na tym cmentarzu. Nabożeństwo koncelebrowali księża salezjanie z Polskiej Misji Katolickiej: ks. Marek Zaborowski SDB, ks. Marian Chojnacki SDB oraz ks. Włodzimierz Kruczkowski SDB.

W uroczystości wzięły udział liczne delegacje:

• Ambasada RP w Sztokholmie: Konsul RP Andrzej Szmidtke oraz Attaché Obrony, Wojskowy, Morski i Lotniczy RP ppłk Rafał Grzegorkiewicz,
• Organizacje polonijne: Kongres Polaków w Szwecji, Stowarzyszenie Polskich Kombatantów w Sztokholmie, Polski Komitet Pomocy w Szwecji (z opiekującym się polskimi grobami Janem Andrzejewskim), Instytut Polski w Sztokholmie (Polska institutet Stockholm) oraz Towarzystwo Muzyczne im. Stanisława Moniuszki w Szwecji,
• Młodzież i poczty sztandarowe: Uczniowie i nauczyciele ze Szkoły Polskiej im. Katarzyny Jagiellonki przy Ambasadzie RP w Sztokholmie oraz harcerze z Niezależnego Hufca Harcerstwa Polskiego „LS-Kaszuby” w Szwecji.

Podczas uroczystości Jan Andrzejewski w krótkim przemówieniu przypomniał o Tablicy Pamięci, poświęconej w ubiegłym roku przez biskupa Sztokholmu, kardynała Andersa Arboreliusa. Umieszczono na niej nazwiska bohaterów i działaczy niepodległościowych z myślą o przekazaniu tej wiedzy przyszłym pokoleniom – co jest szczególnie istotne w sytuacji, gdy w katolickiej kwaterze brakuje miejsc pochówku, a dyrekcja cmentarza dąży do likwidacji nieopłaconych grobów.

BOHATEROWIE I POSTACIE NIEZWYKŁE: KTO SPOCZYWA W SOLNIE?

Nekropolia Haga Norra to miejsce spoczynku wielu zasłużonych dla Polski postaci, które trafiły do Szwecji m.in. pod koniec II wojny światowej:

• Józef Demontowicz – komisarz Rządu Narodowego i powstaniec styczniowy,
• Stanisław August Thugutt – wicepremier w rządzie Władysława Grabskiego,
• Norbert Żaba – dyplomata, dziennikarz, działacz emigracyjny i współpracownik paryskiej „Kultury”,
• Alfred Trzęsowski ps. „Sokół” – bohater Powstania Warszawskiego (pochowany w 2022 r.),
• Dzieci słynnego antykwariusza Henryka Bukowskiego.

Niezwykle poruszający jest również pomnik przyozdobiony gołąbkiem pokoju, pod którym spoczywa Elna Gistedt-Kiltynowicz. Ta szwedzka artystka, będąca przed wojną gwiazdą Operetki Warszawskiej, wykazała się wielkim bohaterstwem: w 1943 roku wypożyczyła ciężarówkę z ambasady Szwecji w Warszawie i pojechała na Zamojszczyznę ratować wywożone przez Niemców polskie dzieci, z których część udało jej się osobiście wykupić.

HISTORIA KATOLICKIEJ KWATERY W SOLNIE

Katolicki cmentarz w Solnie powstał pod koniec XIX wieku jako pierwsza katolicka kwatera w protestanckiej Szwecji od czasów schizmy za panowania króla Gustawa I Wazy (1523–1560).

O jej utworzeniu zadecydował niezwykły przypadek: gdy u wybrzeży Portugalii rozbił się szwedzki statek handlowy, strona szwedzka zabiegała o miejsce pochówku dla 200 luterańskich marynarzy na Półwyspie Iberyjskim. W zamian za zgodę w katolickim kraju, władze szwedzkie zezwoliły na utworzenie katolickiej kwatery pod Sztokholmem. Dziś stanowi ona część 60-hektarowej nekropolii z 33 tysiącami nagrobków, gdzie spoczywają także słynni Szwedzi – Alfred Nobel oraz August Strindberg.

Polonijna Agencja Informacyjna składa serdeczne podziękowania wszystkim organizatorom, kapłanom, instytucjom dyplomatycznym oraz młodzieży za kultywowanie pamięci o zmarłych Rodakach w Szwecji!

POLONIJNA AGENCJA INFORMACYJNA - KOPIOWANIE ZABRONIONE.
NA PODSTAWIE: Kongres Polaków w Szwecji